| |
|
-
Sarrera - |
|
|
Etxalar
zerbaitengatik ezaguna bada, hori usategiak dira. Bertan
XV. Mendetik dokumentatua eta mantendutako lehengoen
ehiza sistema erabiltzen da. Nahiz eta penintsula osoan
ehiza mota hau debekatua egon, hemen mantendu egin da
ehizarekiko dagoen afiziogatik eta herriko tradizioan
duen garrantziagatik.
|
|
|
| |
|
| -Kokapena: |
Usategi
hau Larun eta Atxuria (Peña Plata) mendien
arteko mendi lepoan kokatua dago, Etxalar eta
Sarako herrien tartean eta aldi berean Nafarroa
eta Lapurdi arteko mugan, hain zuzen Iarmendi
(509m) mendiko Txorilepo bezala ezaguna den mendi
lepoan. |
| |
| -
Turismo lekua: |
Herria ttikia izanik ere, nahiko ezaguna da Etxalar,
edo aditua, eta usategiengatik preziski. Ehiztariez
gainera, jende pila hurbiltzen da Usategietara
egunero uso denboraldian; larunbat eta igande
z, gehiago. Jai egunetan egunetan adin guztietako
ehundaka jendek Iarmendiko bide , bidaxka eta
inguruak, Lapurdi, Gipuzkoa, Nafarroa eta urrunagotik
ere etorriak. Historian zehar atzerriko eta inguruko
egunkariak eta idazleak ehiza mota hau aipatua
izan da. Azken urteotan inguruko telebista eta
egunkarietan urtero erreportai bat edo artikulu
bat ikusi daitezke.
|
|
|
|
Bertatik
ere mundu mailan ezagunak diren pertsonaiak egon ziren;
1868an Napoleón enperadorea egon zen, Alfonso
XII. behin baino gehiagotan joaten zen. Honen semeak
noiz behinka ere agertu izan ziren. Gaur egun pretsonai
ezagunen artean, Migel Induraín etortzen da urtean
behian bertan ehizatu eta eguna pasatzera.
|
|
|
Urriaren
hirugarren igandean usategietako tradiziosko besta edo
igandea ospatzen da. Aintzinean besta hau usategi ingurutan
ospatzen zen. Gaur egun eta badira urte mordoa, besta
hau herrian ospatzen da baina usategiek bere protagonismoa
mantentzen duela. +info.
|
|
|
|
|
|
USO
DENBORALDIA |
|
|
Usoak
sareekin harrapatzeko denboraldia urriaren 1-ean hasten
da eta azaroaren 20. egunaren inguruan bukatzen da,
usoaren etorrera eta eguraldiaren arabera. |
|
|
Uso
pasa |
|
|
Ipar
Europako hotzetatik eskapo datozen hegazti hauek, Afrikara
dihoazte bertako klima goxoan negua igarotzeko. |
|
|
Uso
pasa, sasoia aintzinera dihoan heinean, aldatzen joaten
da. Urrian, sasoia hasitzen denean, lehendabiziko usoak
multzo ttikitan etortzen dira nahiko banatuak. Tartean
txoloma batzuk ere pasatzen dira. Urria aurrera dihoan
heinean uso multzoak ugariagoak eta haundiagoak izaten
dira. Sasoi gehientsuenetan, urriako bigarrengo hamabostaldian
pasatzen da uso kopuru eta multzo haundienak. Hilabeta
honetan, hasieran eta erdialdera batez ere, usoak ez
dute inungo ordutegirik izaten eta edozein ordutan ikusi
ditzazkegu hegan. |
|
|
|
|
|
Azaroa
partean berriz, uso pasa zeharo aldatzen da. Sasoiaren
azkeneko zati honetan, normalki uso pasa goizeko lehen
orduetan izaten da, nahiz eta aunitzetan eguerdian edota
arratsaldez pasa eta harrapatu egin diren. Nahiz eta
uso sasoiak bukaerako egun seinalatu bat eduki, batzuetan
egun batzuk luzatzen da, uso pasa eta eguraldiaren arabera. |
|
|
Haizearen
zerikusia: Haizeak, usoak harrapatzeko garaian,
garrantzi haundia edukitzen du. Sareekin usoak ehizatzeko
egunik aproposena egun garbi bat da , iparreko edo
ipar-ekialdeko haizarekin . Ekialdeko haizeak ere
ez zaio gaizki etortzen. Hegoko eta mendebaleko haizek
berriz ez dira batere onak izaten. Haizegoa zakar
dagoenean sareak kendu behar izaten dituzte ez puskatzeko
eta pasa haize honekin dagoenean berriz usoek altuera
haundia hartzen dute eta jeixtea zaila bada are gehiago
saretan sartzea.
Goiti
|
|
|
|
|
|
|
|
|